Werkgroepleden:

Tonnie Bekke, Gerard Rosink, Wilbert Kallenberg, Bert van der Wilk, Jos Oude Essink Nijhuis en Jan Olde Kalter

  

grenssteen

markesteen 1Binnen de historische vereniging “De Dree Marken”houdt de werkgroep grensstenen zich bezig met het inventariseren en beschermen van de stenen, waarmee in het verleden grenzen werden vastgesteld. Het gaat daarbij niet alleen om de grens tussen Nederland en Duitsland, maar ook om de stenen, die de grens tussen de marken bepaalden. Door bij zo’n steen een bordje met een toelichting te plaatsen, of door periodiek een zgn. laakgang te houden, gaat die kennis niet verloren en raken ze bij een groter publiek bekend. Daarbij kan het ook helpen om de oude naam, die zo’n steen vroeger had, weer naar voren te brengen, of om een naamloze steen zelfs een historische verantwoorde naam te geven. Op die manier wordt er een bijdrage geleverd aan het behoud ervan.

Projecten waar momenteel aan gewerkt wordt.
Project Wigboldgrens Oldenzaal 2018-heden

Wigboldsteenlocaties OldenzaalDe werkgroep is bezig om op de Wigboldgrens, ( in feite de grens tussen de Marke Berghuizen en het stadsgebied van Oldenzaal) voor de gemeenschap zichtbaar te maken door het plaatsen van een zevental "wigbold" palen. Een wigbold ofwel de stadsvrijheid was van de middeleeuwen tot de Franse Tijd in Oost-Nederland de benaming voor het buitengebied bij een stad dat juridisch tot die stad behoorde en waar dus het stadsrecht gold.

Subsidieaanvragen lopen hiervoor en met de gemeente Oldenzaal, die een forse bijdrage levert, worden constructieve besprekingen gevoerd en werkbare afspraken gemaakt. Indien alles vlot verloopt kan het project in 2020 gereed zijn.

 

Markegrens De Lutte 2018-heden

markestenen grens De Lutte

De werkgroep is in 2018 ook begonnen om de noord-oostgrens van de Marke De Lutte weer zichtbaar te maken. Tot nu toe zijn op de grens met de Marke Rossum 3 stenen teruggevonden en dit jaar van informatiebordjes voorzien.

Op de grens met Marke Volthe zijn 2 stenen teruggevonden en moesten op 2 locaties vervangende stenen worden geplaatst. Ook bij deze vier stenen zijn begin dit jaar informatiebordjes geplaatst. Bij een loakgang in juni 2019 zijn nog twee locaties aan deze grens teruggevonden, waar helaas geen stenen meer lagen. Op deze locaties zullen vervangende stenen moeten worden geplaatst.

De loakgang van juni 2019 is vervolgens verder gegaan langs de grens tussen de Marke De Lutte en de Marke Beuningen. Daarbij werden in samenspraak met de eigenaar van de grond langs deze grens twee locaties vastgesteld. Op een van deze locaties wordt de originele steen die daar weggehaald is, maar er nog is, weer op zijn plaats gelegd. Op de andere locatie moet een vervangende steen gelegd worden.

Bij een volgende loakgang in december 2019 zijn 9 locaties verkend en daarbij 3 stenen teruggevonden. Op 6 locaties moeten nog vervangende stenen worden gelegd. Recentelijk heeft één van de noabers een vervangende steen op één van deze locaties gelegd.

De werkgroep wil dit jaar deze grens tot aan de Duitse Grens verder  in beeld brengen.

Panelen bij de Fietsknooppunten in de gemeente Oldenzaal (2018-heden) 

De werkgroep is betrokken bij het invullen van de achterzijde van de panelen die op fietsknooppunten binnen de gemeente Oldenzaal staan. Het Routenetwerken Twente, die deze borden verzorgt heeft o.a. aan de gemeente Oldenzaal gevraagd om mee te denken over de invulling van de achterzijde van deze borden. Omdat de gemeente historische elementen uit de omgeving van het betreffende bord in beeld wil brengen is de werkgroep betrokken geraakt bij deze invulling.

Recentelijk zijn de volgende borden gereed gekomen:  (door op -achterzijde- te drukken bij elk bord krijgt u een schaalbare versie)

1 Achterkant knooppunt 35 foto 2De achterzijde van het paneel op fietsknooppunt 35 aan de Oude Ootmarsumsestraat kruispunt N343, N736
Op dit paneel wordt een item gewijd aan de Pastoorssteen, die aan de Oldenzaalsestraat ligt tegenover het huis waar aan het begin van de 19de eeuw pastoor Bloemen woonde. Deze pastoor was van 1806 tot 1841 pastoor in Oldenzaal en kon in 1810 de Plechelmusbasiliek opnieuw inwijden voor de Rooms-katholieke inwoners van Oldenzaal. Daarnaast wordt de oude stoomtramlijn besproken die in het begin van de 20ste eeuw van Oldenzaal naar Denekamp liep.

 

 

2 Achterkant wandelpaneel bij de Höfte foto 2De achterzijde van het Wandelpaneel op de Graven Es bij De Höfte.
Op dit paneel staat het Natuur en Milieu-Educatieve Centrum De Höfte centraal, maar wordt ook een item besteed aan het Rondje Oldenzaal. Dit rondje met groen-witte bewegwijzering volgt in grote lijnen de markegrens van Berghuizen en wordt daarom ook als Loakgang aangeduid. Gelukkig was er net ook nog ruimte om aandacht te besteden aan ons boekje “Loakgang rond Oldenzaal” dat in 2017 is uitgekomen en als achtergrond dient voor de wandelaars en fietsers die het rondje maken.

 

3 Achterkant knooppunt 36 foto 2De achterzijde van het paneel op fietsknooppunt 36 aan de Oosterikweg /Weerselosestraat
Op dit paneel wordt een item gewijd aan de Marken en één aan de Markegrenzen. Omdat dit bord ook te zien is als het startpunt van de fietsroute langs de grenzen van de Marke Berghuizen, het zogenaamde “Rondje Oldenzaal”, is hier aandacht besteed aan ons boekje Loakgang rond Oldenzaal. Dit boekje kan de fietser als achtergrond gebruiken bij zijn fietstocht.

 

4 Achterkant knooppunt 37 foto 2De achterzijde van het paneel op fietsknooppunt 37 aan de Schipleidelaan
Op dit bord wordt aandacht besteed aan de sporen uit de prehistorie in de wijk de Thij. Zowel de grafheuvels als de verschillende opgravingen uit de bronstijd en de steentijd krijgen de nodige aandacht.

 

 

5 Achterkant knooppunt 32 foto 2De achterzijde van het paneel op fietsknooppunt 32 in het Hulsbeek
Op dit paneel wordt de geschiedenis van de uitkijktoren besproken die op de heuvel stond, niet ver van waar het knooppuntbord staat. Ook krijgt de markesteen, die op die heuvel ligt de nodige aandacht.

 

 

6 Achterkant knooppunt 34 foto 1De achterzijde van het paneel op fietsknooppunt 34 aan de Harinksweg
Op dit paneel staat de geschiedenis van de spoorlijn Almelo –Salzbergen centraal, die in 1865 is geopend. Daarnaast wordt aandacht besteed aan de markesteen die oorspronkelijk op het tracé van de spoorlijn lag. Bij de spoorwegovergang is nu een vervangende steen geplaatst.

 

 

7 Achterkant knooppunt 73 2 foto 2De achterzijde van het paneel op fietsknooppunt 73 aan de Brandsweg/Tankenbergweg
Op dit paneel, dat in de gemeente Losser ligt, wordt in eerste instantie aandacht besteed aan het voormalige café-restaurant de Tankenberg. Daarnaast wordt aandacht besteed aan het “Rookhuis” dat op de markegrens lag.

 

 

8 Achterkant knooppunt 73 1 foto 2De achterzijde van het paneel op fietsknooppunt 73 aan de Bentheimerstraat/Tankenbergweg
Op dit paneel, dat aan de Bentheimerstraat staat, worden twee stenen die in de directe omgeving op de markegrens van Berghuizen liggen, besproken. Het gaat om de Grant steen en de steen aan het Crûssels kamp.

 

paneel 30Paneel 30 (1) aan de Visschedijkweg dicht bij het viaduct over de A1

Op dit paneel wordt aandacht besteed aan de handelsgeschiedenis van Oldenzaal. Bovendien wordt de herkomst van de naam van het industrieterrein het Hazewinkel nader toegelicht.

 

 

paneel 30 2Paneel 30-2 aan de Visschedijkweg dicht bij de brug over de Jufferbeek

Op dit paneel aandacht voor de geschiedenis van de Hanzestad Oldenzaal en voor het retentiegebied van de Jufferbeek.



 

paneel 31Paneel 31 aan de Visschedijkweg op de hoek bij de Kleibultweg

Op dit paneel aandacht voor de naam Visschedijk, die ook in het Markeboek van De Lutte voorkomt en voor Oldenzaal als Hanzestad.

 

 

paneel 33Paneel 33 aan de Bornesedijk hoek Binnenweg

Op dit paneel aandacht voor de locatie van de Oldenzaalse galg en Huttenkloas, die aan deze galg ter dood werd gebracht.



 

paneel 80Paneel 80 aan de Noordergrensweg hoek Lederboerweg

Op dit paneel krijgt de Bergwönnersteen aandacht, die iets verderop ligt aan de Noordergrensweg. Daarnaast wordt aandacht besteed aan de geschiedenis van het vliegveld Twente.

 

 

paneel 95Paneel 95 aan de kruising van de Visschedijkweg en de Zandsteenweg

Op dit paneel aandacht voor aandacht voor de geschiedenis van de Pannekoekenplas. Bovendien wordt een anekdote verteld over de steen in het Bartelinksveld. Deze steen is te zien vanaf het viaduct over de A1 als je in N.W.-richting kijkt.

 
Afgeronde projecten.
Markegrens van Berghuizen 2014-2019

markestenen BerghuizenDe werkgroep Grensstenen van De Dree Marken is de afgelopen jaren bezig geweest met het project “Markestenen Berghuizen, zichtbaar, bereikbaar en beleefbaar maken van cultureel erfgoed”. Bij de Loakgang, aan het begin van het project, bleken op 17 van de 49 markesteenlocaties nog originele stenen aanwezig te zijn. De werkgroep is er in geslaagd op 28 markesteenlocaties, waar de originele steen verdwenen was, een vervangende steen te plaatsen. Daarmee liggen op maar liefst 45 van de 49 markesteenlocaties van de Marke Berghuizen nu weer markestenen. Op de 4 overgebleven locaties is dat niet zinvol of mogelijk.

Bij alle markestenen is een infobordje geplaatst. Daarnaast zijn er op enkele prominente plekken grotere infopanelen geplaatst met informatie over de markestenen en foto’s van deze stenen.

In samenwerking met Routenetwerken Twente zijn een fiets- en wandelroute ontwikkeld: Rondje Oldenzaal geheten, die globaal de grens van Marke Berghuizen volgt. Bij deze fiets- en wandelroute is een boekje verschenen “Loakgang Rond Oldenzaal” met veel informatie en foto’s van wat je onderweg allemaal tegenkomt en dat is heel veel! Het boekje is verkrijgbaar bij Tourist Info Oldenzaal en Tourist Info De Lutte.

Tevens zijn er (gratis) app’s beschikbaar met alle informatie over de markestenen en begeleidende app’s bij de fiets- en wandelroute. Deze app’s zijn te vinden bij izi.TRAVEL, alsmede ook in de app IVN Routes. Zoek op deze sites met zoekterm Oldenzaal en dan vind je verdere informatie over de app’s. In beide gevallen geldt dat je het beste resultaat krijgt door eerst bij Google Play Store of Apple Store de app’s van izi.TRAVEL en IVN Routes op je smartphone te downloaden. Daarna zoek je binnen die app’s op Oldenzaal.

Het gehele project heeft veel ondersteuning gekregen van de Gemeente Oldenzaal en enkele andere sponsoren.

Ter afronding van het project zijn twee documenten vervaardigd:

  1. - Een beknopt overzicht van alle markestenen met de basisinformatie over deze stenen. Dit overzicht vindt U hier.
  2. - Een uitgebreid overzicht met achtergrondinformatie, verhalen en foto’s van alle markestenen. Dit overzicht vindt U hier.

 

Ter afronding van het project zal er dit jaar nog een feestelijke afsluiting plaatsvinden waarvoor vertegenwoordigers van de Colleges van B. en W. van Losser en Oldenzaal gevraagd zullen worden om een laatste informatiebordje feestelijk te onthullen.

Grens tussen de Marke De Lutte en Marke Lonneker

Alle markestenen op deze grens zijn geïnventariseerd en de recente situatie gefotografeerd. De dreemarkensteen 19.20.32, die “verborgen” zit onder de wortels van berkebomen en markesteen (19)20-32-01 die in de veenachtige bodem verzakt is, zijn weer zichtbaar gemaakt.

Onthulling Snippertsteen

Op 15 februari 2014 is de Snippertsteen die ligt op de grens van de Luttermarke, de Lossermarke en deLonnekermarke onthult. De steen wordt in 1651 in het Luttermarkeboek genoemd.
Een filmpje van de onthulling staat op You Tube en ziet u hieronder...